گرم شدن کرة زمين؛نگاهي به آمار و ارقام
تغييرات گستردة آب و هوايي کرة زمين که منشأ اصلي آن زياده خواهي کشورهاي صنعتي-و در رأس آنها آمريکا- و عدم پاي بندي آنها به قوانين بين المللي مي‌باشد، با سرعتي مهار ناشدني جهان را به سمت فاجعه‌اي جبران ناپذير سوق ..

گرم شدن کرة زمين ؛ نگاهي به آمار و ارقام ـ جان برگر


تغييرات گستردة آب و هوايي کرة زمين که منشأ اصلي آن زياده خواهي کشورهاي صنعتي-و در رأس آنها آمريکا- و عدم پاي بندي آنها به قوانين بين المللي مي‌باشد، با سرعتي مهار ناشدني جهان را به سمت فاجعه‌اي جبران ناپذير سوق مي‌دهد. افزايش توليد گازهاي گلخانه‌اي توسط چند کشور صنعتي، وجود خودروهاي آلاينده و مصارف خانگي باعث تسريع گرم شدن زمين شده است. پديده‌اي که در صورت ادامه روند کنوني، تا چند دهة آينده چهرة زمين را دگرگون خواهد ساخت. ذوب يخچال‌هاي قطبي، بالا آمدن آب اقيانوس‌ها و به زير آب رفتن بخش وسيعي از خشکي‌هاي زمين، همگي به معناي نابودي حيات بشر بر روي اين کرة خاکي به دست خود او مي‌باشد.


سياست مداران دو حزب سياسي آمريکا، تابستان گذشته، پيش از تشکيل کميتة بررسي تغييرات آب و هوايي کرة زمين، به همراه هيئتي به نمايندگي از صنعت زغال سنگ و سوخت‌هاي فسيلي، طي گزارشي تصريح کردند، تمامي تجهيزات نيروگاه‌هاي برق که با سوخت فسيلي کار مي‌کنند، به فعاليت خود ادامه خواهند داد. همچنين براي مقابله با افزايش احتمالي نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي چين در سال‌هاي آينده نيز راه کارهايي انديشيده شد.


در آخرين چشم انداز سالانة انرژي جهان ( AEO 2007) که وزارت اطلاعات انرژي آمريکا منتشر کرد، پيش بيني شده است که صرف نظر از افزايش تعداد نيروگاه‌هاي برق تا سال 2030 –از 3/2 % به 6/4 %-، نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي آمريکا تا سال 2020 در حدود 49 تا 50 % کل نيروگاه‌هاي برق اين کشور را تشکيل مي‌دهند. در سال‌هاي 2020 تا 2030 نيز نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي جديد، سهم اين نيروگاه‌ها را به 57 % کل نيروگاه‌هاي فعال در آمريکا افزايش مي‌دهد. همچنين پيش بيني شده است، انتشار گاز کربن از نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي آمريکا در سال 2010،20 % کل گازهاي انتشار يافتة جهان را تشکيل دهد که نسبت به سال 2003 و آمار 22درصدي اين سال، اندکي کاهش خواهد داشت. از سوي ديگر، چين سرانة انتشار گاز از نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي خود را افزايش خواهد داد و به همين جهت، اختلافات شکل گرفته بين سردمداران صنعت زغال سنگ اندکي کاهش يافت. اما نکته‌اي که در اين بين ناديده گرفته مي‌شود اين است که چين در همين مدت، تعداد نيروگاه‌هاي سوخت تجديد پذير خود را نيز به دو برابر افزايش خواهد داد.


آمارهاي سالانه نشان مي‌دهد، ايالات متحده با جمعيتي در حدود 5 % جمعيت جهان، در سال 2004 به ازاي هر نفر 5/5 تن گاز کربن ناشي از سوخت‌هاي فسيلي منتشر کرده، در حالي که چين با بيش از 20 % جمعيت جهان به ازاي هرنفر، کمتر از يک تن گاز کربن منتشر کرده است. انتشار سرانة گاز توسط آمريکا در سال 2004، از مجموع گازهاي منتشر شده توسط اروپا، چين و هند بيشتر مي‌باشد.


بهار گذشته و درکنفرانس انرژي سازمان ملل در بانکوک، ميزان کربن موجود در جو زمين 445 واحد در ميليون اعلام شد. آمار مطرح شده باعث ايجاد مجادله ميان کشورهاي صنعتي و آلاينده هاي عمدة هوا و در رأس آنها آمريکا و چين شد که اعلام کردند، يافتن راه حل اين مشکل و حل آن به يک قرن زمان نياز دارد. ديگر کشورهاي عضو سازمان ملل نيز به همراه دانشمندان خود به ارائة راه کارهاي ممکن پرداختند و اعلام کردند، سال 2015 آخرين فرصت براي حل مشکلات و معضل آلودگي هواي کرة زمين مي‌باشد و پس از آن حتي با ايجاد محدوديت‌ها و ممنوعيت‌ها در انتشار گاز کربن و حتي راه کارهاي تنبيهي و کيفري که به طور اجتناب ناپذير به اجرا در مي‌آيند، روند گرم شدن کرة زمين ادامه خواهد يافت. سازمان ملل اعلام کرد، براي به تأخير انداختن ذوب يخچال‌هاي قطبي، تا سال 2015، کاهش 30 تا 60 درصدي انتشار گاز کربن ناشي از سوخت‌هاي فسيلي ضروري مي‌باشد. زيرا افزايش ميزان کربن جو از 445 واحد به 450 واحد در ميليون، باعث ذوب کامل يخچال‌هاي قطبي "گرينلند" و قطب شمال خواهد شد و بسياري از جزاير و مناطق کرانة شرقي آمريکا را که پايين تر از سطح دريا قرار دارند به زير آب خواهد برد. وقوع اين حادثه به منزلة نابودي و انقراض 50 تا 90 % تمامي گونه‌هاي زنده مي‌باشد. پديده‌اي که به گفتة جيم‌هانسن- رئيس سابق ادارة ملي هوانوردي و دريانوردي – تأثيري برابر با دورة آغاز عصر يخبندان بر کرة زمين خواهد داشت.


از سال 1990 تا 2004، ميزان انتشار گاز کربن در جهان، سالانه 7/1 % افزايش يافته است. به علاوه، ميزان واحد کربن جو در هر ميليون –گازهايي که از جو خارج نمي‌شوند- در هر سال 5/0 % افزايش داشته است. در سال 2005 ميزان کربن محبوس شده در جو زمين 1/379 واحد در ميليون بوده است. اگر همان طور که در چشم انداز سالانة انرژي در سال 2007 آمده، ميزان انتشار گاز کربن تا سال 2030 با 7/1% افزايش در سال و 5/%0 افزايش در گازهاي محبوس شده در جو ادامه يابد، تا سال 2040 تمامي يخچال‌هاي قطبي گرينلند و قطب شمال ذوب خواهد شد. هرچند آمار افزايش 5/0 درصدي گازهاي گلخانه-اي جو زمين چندان قابل اعتماد نمي‌باشد. اگرچه ميزان افزايش گازهاي گلخانه‌اي جو زمين مستقل از عوامل انساني است اما به هر حال، عوامل انساني در تشديد روند آن مي‌تواند مؤثر باشد.


در سال 2005، دانشمندان به اين واقعيت تلخ پي بردند که زمين در برابر افزايش گازهاي گلخانه‌اي جو زمين واکنش‌هاي بيروني انجام مي‌دهد که مهم ترين آنها ذوب لايه‌هاي زيرين يخ در اعماق زمين مي‌باشد که خود باعث آزاد شدن کربن موجود در يخ‌ها و گرم شدن اقيانوس‌ها مي‌شود و مرگ پلانکتون‌ها را که در جذب دي اکسيد کربن نقش دارند، در پي خواهد داشت. همچنين ذوب لايه‌هاي زيرين يخ منجر به افزايش دما مي‌شود، زيرا ميزان گرمايي که به جو زمين بازتابيده مي‌شود کاهش يافته و در نتيجه به افزايش دماي اقيانوس‌ها و تسريع در مرگ پلانکتون‌ها مي‌انجامد.


دانشمندان محيط زيست متفقّ القول بر اين باورند که تا سال 2015 افزايش عوامل بيروني و تأثير آن به حدي خواهد بود که حتي در صورت کاهش شديد خروجي گازهاي گلخانه‌اي، آزاد شدن گازهاي موجود در منابع ثانويه، باعث افزايش مهار نشدني گازهاي گلخانه‌اي جو و گرماي کرة زمين مي‌شود. اما نقش عوامل انساني در اين بين چيست؟ اگر افزايش 5/0 درصدي در گازهاي گلخانه‌اي جو زمين به 75/0 % افزايش يابد –که در آيندة نزديک محتمل خواهد بود- ذوب يخ‌هاي قطبي، پيش از سال 2040 اتفاق خواهد افتاد.


در صورتي که تقاضاي برق در آمريکا و چين به همين ميزان باقي بماند، تنها افزايش 1 درصدي در گازهاي گلخانه اي، باعث ذوب يخچال‌هاي قطبي پيش از سال 2015 خواهد شد و درآن هيچ ترديدي وجود ندارد. بسياري از دانشمندان بر اين باورند، همين امروز هم براي متوقف کردن روند گرم شدن کرة زمين بسيار دير است.